Khi một người muốn cưới sớm, một người chưa muốn, câu hỏi thật thường không phải "có cưới nhau không", mà là "cưới khi nào, và cần gì để cả hai thấy sẵn sàng". Người chưa muốn có thể đang chờ một điều cụ thể (ổn định việc, có chỗ ở, gia đình đồng ý), hoặc còn băn khoăn về chính mối quan hệ. Nói rõ điều mình đang chờ, đặt một mốc để nói lại, và không dùng áp lực, là cách giữ cho chuyện thời điểm không thành chuyện chia tay.
Cùng yêu, khác đồng hồ
Thử hình dung: Vy và Đức yêu nhau ba năm. Vy hai mươi bảy tuổi, muốn cưới trong năm sau. Đức hai mươi sáu tuổi, vừa lên một vị trí mới, muốn đợi thêm hai năm "cho ổn định". Mỗi dịp Tết, họ hàng nhà Vy lại hỏi "bao giờ cho ăn cỗ", Vy về kể với Đức, Đức thấy như bị thúc. Đức nói "em cứ để tự nhiên". Vy nghe thành "anh không chắc về em".
Trong chuyện cưới hỏi, hai người có thể cùng yêu nhau mà vẫn có hai "đồng hồ" khác nhau. Đồng hồ ấy chịu ảnh hưởng của tuổi tác, công việc, kinh tế, áp lực gia đình, bạn bè xung quanh, và cả những gì mỗi người từng thấy trong hôn nhân của bố mẹ mình. Nhận ra rằng hai người đang lệch đồng hồ, chứ chưa chắc lệch tình cảm, đã là một bước quan trọng.
Hai phía đang mong và đang chờ điều gì
Trước khi bàn ngày tháng, nên đặt hai danh sách cạnh nhau. Phần lớn các cặp sẽ thấy hai bên không hề đối nghịch: một người cần sự chắc chắn, người kia cần thêm điều kiện để thấy mình gánh được. Cả hai đều đang nghĩ cho cùng một gia đình tương lai.
Người muốn sớm đang mong
- Sự chắc chắn: muốn biết hai người thật sự đi cùng nhau, không còn lấp lửng.
- Kế hoạch cho cuộc sống: có con, mua nhà, ổn định chỗ ở, nhiều thứ đang chờ chuyện cưới.
- Bớt áp lực bên ngoài: câu hỏi của gia đình, họ hàng ngày càng dồn.
- Lo về tuổi: nhất là khi đã có kế hoạch có con.
- Muốn được công khai: được ra mắt, được coi là "người nhà" của bên kia.
Người chưa muốn đang chờ
- Ổn định công việc, thu nhập để thấy mình gánh được một gia đình.
- Có chỗ ở, hoặc ít nhất có kế hoạch chỗ ở rõ ràng.
- Gia đình hai bên đồng thuận, nhất là khi có khác biệt vùng miền, hoàn cảnh.
- Tự thấy mình trưởng thành hơn, sẵn sàng hơn cho vai trò mới.
- Còn băn khoăn về mối quan hệ: những mâu thuẫn chưa giải quyết, những điều chưa chắc.
- Sợ hôn nhân vì từng thấy hôn nhân không vui ở gia đình mình.
Năm lý do đầu là chuyện thời điểm: có thể đặt mốc, có thể cùng làm. Lý do thứ sáu, thứ bảy là chuyện sâu hơn, cần được nói thật, có khi cần nhà tư vấn.
Nói về điều đang chờ, không nói "để tự nhiên"
"Để tự nhiên" là câu dễ nói nhất và cũng dễ gây hiểu lầm nhất. Với người muốn cưới sớm, nó nghe như không có kế hoạch, không có cam kết. Người chưa muốn thường giúp được người kia rất nhiều chỉ bằng cách nói rõ mình đang chờ gì:
"Anh muốn cưới em. Anh chỉ chưa muốn cưới năm nay, vì anh muốn trả xong khoản vay mua xe và làm ổn vị trí mới. Anh nghĩ cuối năm sau là được. Mình cùng xem lại vào dịp này năm sau nhé."
Câu này có ba thứ người kia cần: điều mình chắc chắn (muốn cưới), lý do cụ thể của việc chờ, và một mốc thời gian. Nó khác hẳn "để tự nhiên đi em".
Người muốn sớm cũng nên nói rõ điều mình mong, không chỉ thúc: "Em không cần cưới ngay. Em chỉ cần biết là mình có kế hoạch, để em yên tâm và trả lời được bố mẹ."
Những bước giúp hai đồng hồ gặp nhau
- Nói chuyện riêng, không trước mặt gia đình. Chuyện thời điểm cưới là chuyện của hai người trước.
- Mỗi người nói điều mình đang mong hoặc đang chờ, cụ thể nhất có thể.
- Tách điều cùng làm được (tiết kiệm, tìm chỗ ở, gặp gia đình hai bên) ra khỏi điều chỉ một người tự giải quyết được (cảm giác sẵn sàng của mình).
- Đặt một mốc nói lại, có ngày tháng: "sau Tết", "khi xong dự án".
- Thống nhất câu trả lời chung cho gia đình, để không ai phải đỡ đòn một mình.
Khi "chưa muốn" kéo dài mãi
Có những lúc mốc này qua mốc khác, lý do này đổi sang lý do khác, và người muốn cưới bắt đầu thấy mình chờ vô hạn. Đây là lúc cần nói chuyện thật lòng hơn: "Em thấy mình đã hẹn ba lần rồi. Em cần biết thật lòng là anh có muốn cưới em không, hay anh đang băn khoăn điều gì khác."
Câu hỏi ấy khó, và câu trả lời có thể đau. Nhưng biết sớm vẫn tốt hơn chờ thêm nhiều năm. Nếu cả hai muốn tìm cách, một nhà tư vấn hôn nhân, gia đình có thể giúp hai người nói chuyện mà không ai thấy bị dồn.
Ngược lại, người muốn cưới sớm cũng có thể tự hỏi: mình đang muốn cưới người này, hay đang muốn được cưới? Nếu áp lực bên ngoài là lý do chính, có khi chính mình cũng cần thêm chút thời gian.
Những cách nói nên tránh
- Tối hậu thư trong lúc giận: "Năm nay không cưới thì chia tay." Có thể có lúc cần đặt giới hạn, nhưng nên nói khi bình tĩnh, như một quyết định của mình, không như lời doạ.
- So sánh: "Bạn em yêu một năm đã cưới."
- Đẩy cho gia đình nói hộ: nhờ bố mẹ gây áp lực lên người kia.
- Hứa cho xong: "Ừ, sang năm cưới" mà trong lòng chưa chắc.
Nếu chuyện cưới hỏi đi kèm ép buộc, đe doạ, bị gia đình hay người yêu kiểm soát, cấm đoán, thì đó không còn là chuyện thời điểm. Hãy tìm người thân tin cậy, nhà tư vấn; nguy hiểm tức thời thì gọi 113.
Áp dụng được ngay
- Viết ra một câu: mình đang mong gì, hoặc đang chờ gì, về chuyện cưới.
- Thay "để tự nhiên" bằng một lý do cụ thể và một mốc thời gian.
- Cùng làm một việc giúp hai người gần mốc hơn: lập kế hoạch tiết kiệm, đi xem chỗ ở, gặp gia đình bên kia.
- Thống nhất câu trả lời chung cho dịp Tết sắp tới.
- Câu mẫu: "Em không giục anh. Em chỉ muốn mình nói rõ với nhau: anh đang chờ điều gì, và bao giờ mình nói lại chuyện này?"
Câu hỏi thường gặp
Người yêu chưa muốn cưới có phải là không yêu?
Không nhất thiết. Nhiều người chưa muốn cưới vì đang chờ ổn định công việc, chỗ ở hay sự đồng thuận của gia đình. Hãy hỏi cụ thể người kia đang chờ điều gì. Nếu lý do cứ đổi mãi và mốc cứ lùi, đó là lúc cần nói chuyện thật lòng hơn.
Làm sao nói chuyện cưới hỏi mà không gây áp lực?
Nói riêng hai người, nói điều mình mong thay vì thúc giục, ví dụ em chỉ cần biết mình có kế hoạch. Tránh so sánh, tránh nhờ gia đình nói hộ và tránh tối hậu thư lúc giận.
Bị gia đình giục cưới thì vợ chồng sắp cưới nên làm gì?
Hai người nên thống nhất một câu trả lời chung và mỗi người tự nói với gia đình bên mình, để không ai phải đỡ đòn một mình. Ví dụ: tụi con đang tính, có kế hoạch rồi sẽ báo bố mẹ.
Chờ người yêu cưới bao lâu thì nên hỏi thẳng?
Không có con số chung. Khi mốc đã hẹn bị lùi nhiều lần và lý do đổi liên tục, nên hỏi thẳng người kia có muốn cưới không hay đang băn khoăn điều gì khác. Một nhà tư vấn hôn nhân có thể giúp nếu hai người bế tắc.
